Nhãn hiệu có thể bị coi là nhãn hiệu mô tả không?

1. Nhãn hiệu có thể bị coi là nhãn hiệu mô tả không?

Nhãn hiệu có thể bị coi là nhãn hiệu mô tả không? Câu trả lời là có, nếu nhãn hiệu chỉ đơn thuần mô tả tính chất, đặc điểm của sản phẩm hoặc dịch vụ mà nó liên quan. Trong lĩnh vực sở hữu trí tuệ, nhãn hiệu mô tả là nhãn hiệu sử dụng các từ ngữ để phản ánh trực tiếp các yếu tố như loại sản phẩm, chất lượng, công dụng, thành phần, hoặc nguồn gốc địa lý của hàng hóa. Chính vì lý do này, các nhãn hiệu dạng mô tả thường không được bảo hộ hoặc bảo hộ rất khó khăn do không có tính phân biệt cao.

Ví dụ, nếu một doanh nghiệp kinh doanh dịch vụ làm đẹp và đăng ký nhãn hiệu là “Dịch Vụ Làm Đẹp”, thì nhãn hiệu này có thể bị coi là mô tả và không được bảo hộ. Nguyên nhân là bởi nhãn hiệu này chỉ đơn thuần mô tả tính chất của dịch vụ cung cấp mà không tạo nên sự khác biệt với các thương hiệu khác. Việc đăng ký nhãn hiệu dạng mô tả như vậy sẽ gây khó khăn cho việc phân biệt giữa các đơn vị cung cấp dịch vụ tương tự.

Tuy nhiên, có một trường hợp ngoại lệ khi một nhãn hiệu mô tả vẫn có thể được bảo hộ, đó là khi nhãn hiệu đã đạt được “tính phân biệt thứ cấp” (secondary meaning). Điều này xảy ra khi nhãn hiệu đã được sử dụng trong một thời gian dài và có khả năng khiến người tiêu dùng liên tưởng ngay đến một nguồn gốc cụ thể của hàng hóa hoặc dịch vụ. Ví dụ, nhãn hiệu “Apple” cho máy tính và điện thoại ban đầu có thể được coi là mô tả vì từ “apple” là tên một loại trái cây, nhưng qua quá trình sử dụng rộng rãi và liên tục, nhãn hiệu này đã có được sự phân biệt đặc thù trong tâm trí người tiêu dùng và được bảo hộ.

Ngoài ra, có nhiều trường hợp nhãn hiệu tưởng chừng không mô tả nhưng vẫn có thể bị coi là mô tả nếu nó dùng để chỉ các yếu tố thông dụng trong ngành. Chẳng hạn, các từ như “Tốt Nhất”, “Cao Cấp”, “Chuyên Nghiệp” khi được dùng cho sản phẩm hoặc dịch vụ cũng có thể bị coi là không có tính phân biệt.

Vậy để trả lời câu hỏi “Nhãn hiệu có thể bị coi là nhãn hiệu mô tả không?”, chúng ta có thể khẳng định rằng có, và điều này làm giảm khả năng nhãn hiệu được bảo hộ theo pháp luật sở hữu trí tuệ. Để tránh gặp phải trường hợp này, các doanh nghiệp cần cân nhắc kỹ lưỡng khi lựa chọn nhãn hiệu để đảm bảo nó có đủ tính phân biệt, giúp dễ dàng bảo vệ quyền sở hữu trí tuệ của mình trước pháp luật và cạnh tranh trên thị trường.

2. Ví dụ minh họa về nhãn hiệu mô tả

Để hiểu rõ hơn về nhãn hiệu mô tả, chúng ta hãy cùng xem qua một ví dụ thực tế.

Một công ty sản xuất và bán sữa tươi có ý định đăng ký nhãn hiệu là “Sữa Tươi Nguyên Chất”. Nhãn hiệu này mô tả trực tiếp tính chất của sản phẩm là sữa và nó là tươi, nguyên chất. Trong trường hợp này, nhãn hiệu sẽ bị coi là mô tả và rất có khả năng không được chấp nhận bảo hộ. Bởi vì bất kỳ doanh nghiệp nào sản xuất sữa tươi đều có thể sử dụng các cụm từ “sữa tươi nguyên chất” để chỉ sản phẩm của mình, không có sự phân biệt cụ thể.

Tuy nhiên, nếu công ty quyết định đăng ký nhãn hiệu là “MilkLand” cho sản phẩm sữa của mình, nhãn hiệu này không chỉ mô tả sản phẩm mà còn có tính sáng tạo, giúp tạo sự khác biệt trên thị trường. Đây là một nhãn hiệu có tính phân biệt cao hơn và dễ dàng được bảo hộ hơn.

3. Những vướng mắc thực tế

Trong quá trình đăng ký nhãn hiệu, có nhiều doanh nghiệp gặp phải vướng mắc khi nhãn hiệu của họ bị từ chối do mang tính chất mô tả. Một số vấn đề phổ biến mà các doanh nghiệp thường gặp bao gồm:

• Chưa hiểu rõ về quy định pháp lý: Nhiều doanh nghiệp chưa nắm rõ quy định pháp luật về nhãn hiệu mô tả nên đã đăng ký các nhãn hiệu mang tính mô tả, dẫn đến hồ sơ bị từ chối.
• Thiếu tính sáng tạo: Việc lựa chọn nhãn hiệu quá phổ biến và thiếu tính sáng tạo là một trong những nguyên nhân chính khiến nhãn hiệu bị coi là mô tả. Các từ ngữ thông dụng như “chất lượng cao”, “tốt nhất”, hay “đặc biệt” thường không tạo được tính phân biệt rõ ràng.
• Thời gian và chi phí: Khi nhãn hiệu bị coi là mô tả và bị từ chối, doanh nghiệp phải thực hiện lại quá trình đăng ký, điều này tiêu tốn nhiều thời gian và chi phí không cần thiết.

Do đó, các doanh nghiệp cần tìm hiểu kỹ về các yêu cầu pháp lý và cân nhắc đến tính sáng tạo, khác biệt của nhãn hiệu trước khi tiến hành đăng ký.

4. Những lưu ý cần thiết

Để tránh tình trạng nhãn hiệu bị coi là mô tả và không được bảo hộ, doanh nghiệp cần lưu ý các điểm sau:

• Tránh các từ ngữ mô tả trực tiếp: Khi lựa chọn nhãn hiệu, hãy tránh sử dụng các từ ngữ mô tả trực tiếp sản phẩm hoặc dịch vụ, như “tươi”, “nguyên chất”, “cao cấp”…
• Sáng tạo và khác biệt: Hãy tìm cách kết hợp từ ngữ để tạo nên một nhãn hiệu sáng tạo và có tính khác biệt, giúp dễ dàng nhận biết và phân biệt trên thị trường.
• Tư vấn chuyên gia: Nên tìm đến các chuyên gia về sở hữu trí tuệ hoặc luật sư để được tư vấn chi tiết trước khi tiến hành đăng ký nhãn hiệu, giúp tăng khả năng thành công và bảo vệ quyền lợi của doanh nghiệp.
• Kiểm tra tính phân biệt: Trước khi đăng ký nhãn hiệu, doanh nghiệp có thể sử dụng các công cụ tra cứu trực tuyến hoặc tìm hiểu tại các văn phòng sở hữu trí tuệ để kiểm tra tính phân biệt của nhãn hiệu dự kiến.

5. Căn cứ pháp lý

Theo Luật Sở hữu trí tuệ Việt Nam, nhãn hiệu mô tả là những nhãn hiệu không có khả năng phân biệt do chỉ chứa đựng các yếu tố mô tả sản phẩm hoặc dịch vụ. Điều 74 của Luật này quy định rằng một nhãn hiệu sẽ không được bảo hộ nếu không đáp ứng tính phân biệt.

Cụ thể, Điều 74 khoản 2 Luật Sở hữu trí tuệ nêu rõ: “Dấu hiệu không có khả năng phân biệt là dấu hiệu chỉ ra tên gọi chung của hàng hóa, dịch vụ hoặc dấu hiệu chỉ ra loại, chất lượng, số lượng, công dụng, giá trị, nguồn gốc địa lý hoặc thời gian sản xuất của hàng hóa, dịch vụ.”

Nhãn hiệu mô tả sẽ không được bảo hộ nếu không đạt được tính phân biệt thứ cấp sau một thời gian sử dụng rộng rãi và được công nhận bởi người tiêu dùng.

Để hiểu rõ hơn về các quy định này, bạn có thể tìm thêm thông tin tại trang Luật PVL Group – Sở hữu trí tuệ. Ngoài ra, thông tin chi tiết hơn về các quy định pháp lý liên quan cũng có thể được tìm thấy trên báo Pháp Luật TP.HCM.